‘De Grote Oorlog’ komt tot een officieus einde in treinwagon

Artikel zoals verschenen op de History2Day-app en op https://www.history2day.com/date/2014/11/11/

Als de strijdende partijen op 11 november 1918 om vijf uur ’s ochtends een wapenstilstand tekenen, lijkt de Eerste Wereldoorlog voorbij. Maar door de bewijsdrang van sommige eerzuchtige officieren en soldaten, vallen er in de uren die volgen nog talloze doden.

Afgezanten van de Geallieerden en de kort daarvoor opgerichte Duitse Weimarrepubliek ontmoeten elkaar in het treinstel van de Franse maarschalk Foch

De militaire macht van het Duitse kamp brokkelt in 1918 in hoog tempo af. De bondgenoten van Duitsland geven zich één voor één gewonnen en als de Verenigde Staten zich in de strijd mengen, wordt het steeds meer Duitsers duidelijk dat ze de oorlog niet meer kunnen winnen. Als de keizer de oorlog toch voortzet, komt de bevolking in opstand. De keizer wordt afgezet en de nieuwe regering onder leiding van de sociaaldemocraten besluit de strijd te staken.

De nieuwe regering stuurt een delegatie naar het woud van Compiègne, om een wapenstilstand overeen te komen. De geallieerden ontvangen de Duitsers in de privétrein van de Franse Maarschalk Foch. Na een nacht onderhandelen bereiken de delegaties om vijf uur ’s nachts een staakt-het-vuren. De vrede gaat officieel echter pas zes uur later in, de onderhandelaars willen de oorlog op het symbolische tijdstip van ‘het elfde uur van de elfde dag van de elfde maand’ laten eindigen.

Amerikaanse en Duitse soldaten vieren op 11 november gebroederlijk het einde van de Eerste Wereldoorlog

Zodra de wapenstilstand is getekend, maken opgeluchte soldaten van beide kampen aanstalten om zich uit de voorste linies terug te trekken. Maar sommige legerleiders hebben andere plannen. In de zes uur tot de officiële wapenstilstand willen ze nog zoveel mogelijk land veroveren ter verhoging van hun eigen eer en glorie. Tot klokslag elf uur in de ochtend wordt op verschillende plaatsen aan het front in alle hevigheid gevochten.

De gevechten kosten talloze soldaten het leven en levert bizarre verhalen op. De Canadese soldaat Lawrence Price wordt twee minuten voor elf door een Duitse scherpschutter geveld. Het laatste officiele slachtoffer van de oorlog is de Amerikaan van Duitse origine Henry Gunther. De militair was eerder gedegradeerd in rang, voor de oorlog voorbij is wil hij zijn superieuren zijn heldenmoed tonen. Tegen het bevel van zijn sergeant in, verlaat Gunther om 10.59 uur de loopgraaf om in zijn eentje een Duits mitrailleursnest te bestormen. De Duitsers pogen Gunther met armgebaren te waarschuwen dat de oorlog over een minuut voorbij is, maar als Gunther begint te schieten doorzeven ze hem met een kort mitrailleursalvo.

Henry Nicholas Gunther wordt op zijn grafsteen geroemd om zijn heldenmoed in de laatste minuut van de oorlog

Met de dood van Gunther komt er een einde aan de Eerste Wereldoorlog. De deelnemende landen herdenken nog ieder jaar op 11 november het tekenen van de wapenstilstand. In het zwaargetroffen België wordt zelfs nog iedere avond in Ieper de ‘Last Post’ geblazen om de gesneuvelde soldaten te eren.

Onontplofte munitie maakt nog bijna jaarlijks slachtoffers onder Belgische boeren die tijdens het ploegen van de akkers op mijnen en granaten stuiten